Rozwój rolnictwa precyzyjnego stanowi odpowiedź na wielowymiarowe wyzwania stojące przed współczesnym sektorem rolno-spożywczym, które zostały szeroko opisane w pierwszej części monografii. Zalicza się do nich m.in. degradację gleb, kurczące się zasoby wody, wzrost zmienności klimatycznej, presję na ograniczanie emisji gazów cieplarnianych czy postępujące niedobory siły roboczej. Z perspektywy ekonomicznej szczególne znaczenie mają rosnące koszty środków produkcji, w tym nawozów mineralnych, środków ochrony roślin, paliwa i energii. W takich warunkach rolnictwo oparte na danych, wykorzystujące precyzyjne mapowanie zasobów, monitoring warunków glebowych i atmosferycznych, techniki automatycznego dozowania środków produkcji, może stanowić odpowiedź na potrzebę optymalizacji procesów przy jednoczesnym utrzymaniu lub zwiększeniu plonów.

W monografii poddano analizie te procesy zarówno w wymiarze technologicznym, jak i ekonomicznym. Zaprezentowano wybrane kategorie technologii wykorzystywanych w rolnictwie precyzyjnym, od systemów prowadzenia maszyn, przez rozwiązania teledetekcyjne, po cyfrowe narzędzia wspierania decyzji. Jednocześnie autorzy podejmują próbę oceny ich wpływu na koszty zużytych nawozów sztucznych w produkcji roślinnej. Ważnym elementem opracowania jest również analiza uwarunkowań społecznych i marketingowych związanych z wdrażaniem nowych technologii. Transformacja cyfrowa w rolnictwie zależy nie tylko od dostępności technologii, lecz przede wszystkim od ich akceptacji wśród użytkowników końcowych – rolników. W tym zakresie szczególnego znaczenia nabierają kompetencje cyfrowe, gotowość do inwestycji, świadomość korzyści oraz zaufanie do nowych narzędzi i podmiotów dostarczających nowoczesne technologie. Monografia uwzględnia te aspekty, wskazując, że wdrożenie rolnictwa precyzyjnego wymaga zarówno inwestycji w infrastrukturę, jak i działań edukacyjnych oraz zmian w strategiach komunikacji rynkowej.

W monografii przeanalizowano rolę rolnictwa precyzyjnego w transformacji współczesnego sektora rolno-spożywczego. Autorzy odwołują się do głównych wyzwań, przed którymi stoi rolnictwo, takich jak zmiany klimatyczne, rosnące koszty środków produkcji, degradacja gleb i niedobory siły roboczej, wskazując, że technologie cyfrowe stają się jednym z ważnych narzędzi zwiększania efektywności i równoważenia produkcji. Opracowanie obejmuje przegląd kluczowych rozwiązań technicznych, takich jak systemy GPS, czujniki glebowe, drony, obrazowanie satelitarne oraz systemy zmiennego dawkowania, podkreślając ich wpływ na optymalizację procesów i ograniczenie strat. Szczególną uwagę poświęcono uwarunkowaniom ekonomicznym oraz barierom wdrażania technologii, w tym kompetencjom cyfrowym rolników, dostępności infrastruktury i roli działań marketingowych. Monografia zawiera także studium przypadku dotyczące kosztów wdrożenia rolnictwa precyzyjnego oraz wynikających z niego oszczędności. Wyniki badań ankietowych ukazują rosnącą akceptację innowacji, a zarazem potrzebę dalszej edukacji i wsparcia technicznego. Opracowanie pokazuje, że rolnictwo precyzyjne może stać się podstawą nowoczesnej, konkurencyjnej i zrównoważonej produkcji rolnej w Polsce.

Wprowadzenie

1.    Rewolucja cyfrowa w rolnictwie
1.1.    Wyzwania dla sektora żywnościowego
1.2.    Technologie cyfrowe a rozwój sektora żywnościowego
1.3.    Rolnictwo oparte o dane – od rolnictwa precyzyjnego do inteligentnego
1.4.    Korzyści i wyzwania związane z wdrażaniem rolnictwa precyzyjnego i inteligentnego

2.    Systemy rolnictwa precyzyjnego w produkcji rolniczej
2.1.    Istota rolnictwa precyzyjnego
2.2.    Rodzaje i charakterystyka rozwiązań technicznych rolnictwa precyzyjnego
2.3.    Zarządzanie kosztami produkcji rolniczej z wykorzystaniem narzędzi rolnictwa precyzyjnego

3.    Uwarunkowania marketingowe rozwoju nowych technologii i rolnictwie
3.1.    Marketing na rynkach rolnych
3.2.    Narzędzia i kanały komunikacji oraz dystrybucji na rynku środków produkcji dla rolnictwa

4.    Koszty produkcji rolniczej z wykorzystaniem narzędzi rolnictwa precyzyjnego – studium przypadku
4.1.    Koszty wdrożenia i eksploatacji narzędzi rolnictwa precyzyjnego
4.2.    Okres zwrotu inwestycji w system zmiennego nawożenia

5.    Postrzeganie i perspektywy rozwoju rolnictwa precyzyjnego wśród rolników
5.1.    Metodyka badań i charakterystyka grupy docelowej
5.2.    Postrzeganie i źródła informacji na temat rolnictwa precyzyjnego
5.3.    Rekomendacje dotyczące działań promocyjnych wspierających rolnictwo precyzyjne

Zakończenie
Literatura
 

The monograph examines the role of precision agriculture in transforming the modern agri-food sector. The authors refer to the key challenges faced by agriculture, including climate change, rising input prices, soil degradation and labour shortages, demonstrating that digital technologies become one of the important tool improving efficiency and sustainability. The study reviews major technological solutions such as GPS systems, soil and environmental sensors, drones, satellite imaging and variable rate application, emphasizing their contribution to process optimization and waste reduction. Particular attention is given to economic conditions and adoption barriers, including farmers’ digital skills, infrastructure availability and the influence of marketing strategies. The monograph also presents a case study analysing the costs of implementing precision agriculture tools and the savings they generate. Survey results indicate growing acceptance of digital innovations while highlighting the need for further education and technical support. The findings show that precision agriculture has the potential to become a cornerstone of modern, competitive and sustainable agricultural production in Poland.